Toekomstproof of toekomstloos?

Vijf voorwaarden die elke MKB’er moet omarmen

De wereld verandert razendsnel. Technologie dendert door, personeel is moeilijk te vinden en de klant is grilliger dan ooit. De ondernemerswereld anno 2025 vraagt om wendbaarheid, visie, lef en niet te vergeten een vooruitstrevende blik. Toch zijn er nog genoeg MKB’ers die denken dat ze het met een Excel-sheet en een goed netwerk ook wel redden.

Keep on dreaming. Wie de komende jaren wil overleven als ondernemer in het midden- en kleinbedrijf, doet er goed aan om in elk geval vijf voorwaarden serieus te nemen. De meesten van ons doen dat ook. De rest is daarentegen oldskool en blijft wars van verandering. Reken maar dat die een probleem hebben of dat binnenkort krijgen. Bedenk ondertussen wel dat toekomstproof worden geen garantie is op succes. Maar het niet doen is een garantie op falen.

'We richten ons op verminderen van bederf'

Birgit Suidgeest en Britta Middelkoop-Suidgeest, eigenaren Broodjes Boetiek in Nieuw-Vennep en Hoofddorp

■ Hoe verandert jullie markt op dit moment en hoe speel je daarop in?

“We merken dat mensen steeds kritischer worden tegenover wat ze eten en ook inhoudelijke vragen hebben over ingrediënten. Iedereen moet heel goed op de hoogte zijn van allergieën, maar ook van beleg, vlees, vegetarisch, vegan en de sauzen. Doordat we veel met lokale leveranciers werken, kunnen we makkelijk schakelen voor nieuwe producten of een broodje van de maand. Dan updaten we gelijk onze allergenenlijst.”

■ Hoe duurzaam is jullie bedrijfsvoering – zowel ecologisch als economisch?

“We richten is op het verminderen van bederf en het produceren van afval. Onze ingrediënten worden dagelijks vers geleverd door lokale leveranciers, waardoor we zo min mogelijk verpakkingsmateriaal hebben. We scheiden al ons afval, dus organisch, papier, algemeen, plastic en glas. Er komt steeds meer bij. Daarnaast werken we steeds meer op elektra en steeds minder op gas. Ons wagenpark is deels al hybride. Ook gebruiken we gerecyclede of biologisch afbreekbare verpakkingsmaterialen. We doen wat we kunnen.”

■ Wat doen jullie om je personeel te behouden, te ontwikkelen en aantrekkelijk te blijven als werkgever?

“We zijn heel erg betrokken bij ons personeel en proberen altijd mee te gaan in veranderende wensen en behoeften. We passen roosters aan als de privésituatie daar om vraagt. We hebben goede secundaire arbeidsvoorwaarden, zodat het aantrekkelijk wordt om op zaterdag te werken. Dagelijks eten en drinken is inbegrepen. Wat over is, mogen ze verdelen en mee naar huis nemen. Iedereen moet tevreden zijn en we moeten tot goede oplossingen komen.”

■ Als jullie er 6 maanden tussenuit zouden gaan, blijft jullie bedrijf dan draaien?

“Dat hebben wij een keer geprobeerd met twee zwangerschappen dicht op elkaar. We hebben er het volste vertrouwen in dat ze het zonder ons zouden kunnen. Ik denk eerder dat ze ons gaan missen.”

'Gestegen loonkosten zetten marges onder druk'

Jos Bölte, horecaondernemer in Hoofddorp en Aalsmeer

■ Hoe verandert jouw markt op dit moment en hoe speel jij daarop in?

“Ik merk alleen dat de loonkosten enorm gestegen zijn, waardoor de marges onder druk staan. Ik heb pas een vierde horecapand aangekocht. Dan is het zaak om goedkoop in te kunnen kopen. Hoe groter je bent, hoe goedkoper je kunt inkopen. Hierdoor kun je de marges weer aantrekkelijk maken. In de horeca zelf zie ik geen verandering, of het moet zijn dat meer mensen vegetarisch eten.”

■ Hoe duurzaam is je bedrijfsvoering – zowel ecologisch als economisch?

“Ik ben ooit bezig geweest met zonnepanelen. Ik heb één pand in eigendom. Dat is een monumentaal pand en dan mogen er geen zonnepanelen op. In Aalsmeer hebben we twee huurpanden, maar daar willen de eigenaren niets mee. Het vierde pand moeten we nog bezien. Wij koken nog niet elektrisch. We zijn er niet veel mee bezig, daar moet ik heel eerlijk in zijn.”

■ Wat doe je om je personeel te behouden, te ontwikkelen en aantrekkelijk te blijven als werkgever?

“Allereerst heel goed betalen. We zorgen ook voor een optimale werksfeer. Ze krijgen bij ons alle kansen om opleidingen te volgen. Daar werken we 100% aan mee. Verder ben ik een van allen. We zijn één grote familie. Mensen vragen vaak hoe het kan dat ik altijd leuk personeel heb. Dat weet ik niet. Het gaat vanzelf.”

■ Als jij er 6 maanden tussenuit zou gaan, blijft het bedrijf dan draaien?

“Zeker. We hebben veel goede mensen lopen. Wat belangrijk is in je bedrijf, is dat je draagvlak moet creëren. Het fundament moet staan. Wij hebben veel verloop van jonge mensen, maar het management bestaat uit mensen die al heel lang bij ons werken. Zij kunnen het absoluut van me overnemen als ik er een aantal maanden niet ben.”

'Verantwoordelijkheden liggen bij onze mensen'

Frank Beelen en Tim Vanneste van de Beelen Groep in Lisserbroek

■ Hoe verandert jouw markt op dit moment en hoe speel je daarop in?

“Binnen de automotive spelen een paar trends, zoals elektrificatie en dat het in de automotive meer van bezit naar gebruik gaat. We gaan ook mee in nieuwe regelgevingen, zoals de Corporate Sustainability Reporting Directive. Dit is een Europese richtlijn die bedrijven verplicht om te rapporteren over hun duurzaamheidsimpact op mens en milieu. Daarin denken we als duurzame mobiliteitspartner mee met ondernemers en bedrijven.”

■ Hoe duurzaam is je bedrijfsvoering – zowel ecologisch als economisch?

“Waar dat kan proberen we ons steentje bij te dragen. Drie jaar geleden hebben wij als enige autobedrijf in Europa een convenant getekend om de 17 Sustainable Development Goals van de VN na te streven. Met zes prominente ondernemers ut de regio hebben we een stichting opgericht: Circulair West. Wij proberen zo koploper te zijn in duurzaamheid. Ook hebben we verschillende projecten gedaan om deelmobiliteit binnen nieuwe gemeentes en bouwprojecten een centrale rol te laten spelen. We brengen de CO2-footprint per bedrijf in kaart. Gezamenlijk moeten we die footprint naar beneden krijgen.”

■ Wat doe je om je personeel te behouden, te ontwikkelen en aantrekkelijk te blijven als werkgever?

“We hebben een platte organisatiestructuur, waar iedereen bij elkaar kan binnenlopen. Tegelijkertijd profileren wij ons met duurzaamheid om interessant voor de jeugd te zijn en te blijven. In samenwerking met het Nova College in Hoofddorp of de IVA in Driebergen willen we een brug slaan tussen automotive, commercie en duurzaamheid.”

■ Als jij er 6 maanden tussenuit zou gaan, blijft het bedrijf dan draaien?

“De structuur en de verantwoordelijkheden liggen bij de mensen. Iedereen is verantwoordelijk voor een stukje van het bedrijf en voelt zich daar eigenaar voor. Ik merk dat onze mensen die bij businessclubs en klanten aanwezig zijn, moeilijker te vervangen zijn. Dat willen we opvangen met nieuwe accountmanagers.”

'Wij kiezen voor radicale transparantie'

Maikel Lobbezoo, Managing Partner bij Uneti Labs in Nieuw-Vennep

■ Hoe verandert jouw markt en hoe speel je daarop in?

“Het is heel duidelijk dat de AI Revolutie er is. Dat werkt bij ons overal in door. Hoe we werken, wat we doen en waarin we investeren? Wij verwachten dat er zoveel gaat veranderen. Iedereen moet leren hoe hiermee om te gaan. De productiviteit gaat omhoog en er gaan veel meer dingen kunnen. Het is zo nieuw en wat je ermee kunt doen is zo radicaal dat er nog niemand voor is opgeleid. Wij werken met mensen die al heel vroeg met AI bezig zijn geweest. Eentje heeft als een van de eersten in Nederland met OpenAI gewerkt. Nu begeleidt hij anderen om hun AI-kompas te vinden.”

■ Hoe duurzaam is je bedrijfsvoering – zowel ecologisch als economisch?

“Wij hebben een kantoor met tuinen op, in en om het pand. Niet alleen als decoratie, maar als bewuste keuze voor gezondheid en inspiratie. Dat is exemplarisch voor hoe we denken. Als investeerder heb je een langetermijnvisie en onze businessmodellen richten zich daarom op de circulaire economie.”

■ Wat doe je om je personeel te behouden, te ontwikkelen en aantrekkelijk te blijven als werkgever?

“Wij kiezen voor radicale transparantie, veel autonomie en de ruimte om te blijven leren. Mensen hier werken aan echte vernieuwing. In een krappe arbeidsmarkt zijn dat precies de dingen die talent trekken én houden. Wij willen geen mensen die blijven hangen, maar mensen die blijven groeien.”

■ Als jij er 6 maanden tussenuit zou gaan, blijft je bedrijf dan draaien?

“Wij vinden het belangrijk dat ons model zodanig is ingericht dat het blijft draaien. Er zijn weinig beslissingen die maar bij één persoon liggen. Als ik wegval, moet alles doorgaan alsof het zo bedoeld was. Dat is voor mij de lakmoesproef van duurzaam ondernemen.”